ขอบคุณภาพหน้าปกจาก : Suphakarn Sophaporn“พิณ” คือ เครื่องดนตรีประเภทสายชนิดหนึ่งที่มีประวัติความเป็นมาและอยู่เคียงคู่แผ่นดินอีสานมาอย่างช้านาน ซึ่งเราจะได้เห็นมหรสพที่มีเสียงพิณเป็นส่วนประกอบสำคัญในประเพณีต่างๆ ของทางภาคอีสาน ไม่ว่าจะเป็นการแห่บุญผะเหวด การแห่บั้งไฟ การแห่เทียนพรรษา แม้กระทั้งถูกใช้ในคณะกองยาวและคณะหมอลำ มากไปกว่านั้น สถาบันการศึกษาหลายแห่งในภาคอีสานก็ยังมีการจัดการเรียนการสอนเกี่ยวกับการเล่นพิณอย่างเป็นทางการ รวมไปถึงมีการจัดแข่งขันหรือประกวดการเล่นพิณอย่างเป็นกิจลักษณะ อย่างไรก็ตาม ถึงแม้จะมีความพยายามในการอนุรักษ์เครื่องดนตรีประเภทนี้ไว้อย่างหลากหลายรูปแบบ แต่ก็ปฏิเสธไม่ได้ว่าความเป็นสมัยนิยมจะส่งผลกระทบต่อเครื่องดนตรีประเภทดังกล่าวอย่างหลีกเลี่ยงไม่ได้ ไม่ว่าจะเป็นการเข้ามาแทนที่ด้วยเครื่องดนตรีสากลประเภทต่างๆ รวมไปถึงการละเลยความเป็นท้องถิ่นของคนรุ่นใหม่อย่างไรก็ตาม สำหรับบางคนแล้ว “พิณ” ไม่ใช่แค่เครื่องดนตรีที่มีไว้เล่นเพื่อแก้เบื่อหรือแก้เซ็งในบางเวลาเท่านั้น ทว่ายังเป็นเหมือนการแสดงออกซึ่งตัวตน แสดงออกถึงความภูมิใจ ความรัก ความผูกพันธ์ที่มีต่อท้องถิ่นและความเป็นท้องถิ่น หรือแสดงออกซึ่งความเป็น “ไทบ้าน” มากไปกว่านั้น ยังเป็นเสมือนเครื่องมือและช่องทางทำมาหาเลี้ยงกินทั้งต่อตนเองและต่อครอบครัวของใครหลายคนอีกด้วยดังนั้น บทความนี้ผมจึงอยากแนะนำ YouTube Channel ของบุคคลเหล่านั้น ทั้งเพื่อความบันเทิงและเพื่อการเรียนรู้ในกรณีที่มีผู้สนใจอยากจะเล่นดนตรีประเภทนี้Nareabordin Lailaoขอบคุณรูปภาพจาก YouTube ช่อง Nareabordin Lailaoลายพิณส่วนใหญ่ของช่องนี้จะเป็นทาง อาจารย์บุญมา เขาวง โดยมีลายลำเพลิน และลายสุดสะแนนที่เป็นเอกลักษณ์ ซึ่งทำนองจะเป็นทำนองในสมัยโบราณมากกว่าที่จะเป็นร่วมสมัยหรือสมัยใหม่ทองเบส ทับถนนขอบคุณรูปภาพจาก YouTube ช่อง ทองเบส ทับถนนช่องนี้ถือได้ว่าสืบทอดแนวทางการเล่น ลายพิณ รวมไปถึงท่วงท่าทำนองทาง อาจารย์ทองใส ทับถนน อย่างสมบูรณ์แบบ ซึ่งนอกจากจะมีแนวทางการเล่นพิณแล้ว ยังมีซาวด์เสียงเอาไว้ให้ซ้อมเล่นพิณแบบฟรีๆ อีกด้วยE-theng channelขอบคุณรูปภาพจาก YouTube ช่อง E-theng channelสำหรับผู้ที่อยากจะหัดเล่นพิณแล้ว ผมขอแนะนำให้ฝึกตามแนวทางของช่องนี้ เนื่องจากมีโน้ตให้เราค่อยๆ เล่นตามได้โดยไม่ยากจนเกินไป ซึ่งลายพิณส่วนใหญ่เป็นทาง อาจารย์โสโชค สู้โนนตาด อนึ่ง อันที่จริงผมก็หัดเล่นพิณตามแนวทางของท่านด้วยเช่นกันหม่องม่วน เร็คคอร์ดขอบคุณรูปภาพจาก YouTube ช่อง หม่องม่วน เร็คคอร์ดความเป็นสมัยนิยมกับความเป็นท้องถิ่นถูกผสมผสานได้อย่างลงตัวมากสำหรับ ลาย “ให้ซิ่งนำแหน่” ของช่องนี้ ซึ่งผมเชื่อว่าหลายคนคงเคยได้ยินผ่านหูมาบ้างสำหรับลายดังกล่าว ซึ่งช่องนี้นอกจากจะมีเสียงพิณเพราะๆ ให้สดับแล้ว ยังมีทั้งเพลงและดนตรีบ้านๆ สไตล์อีสานๆ ให้ฟังกันเพลินๆ อีกด้วยท้ายสุด...ขอบคุณที่อ่านจนจบ และขอให้ความเพลิดเพลินจงสถิตแก่ท่านครับ